पृष्ठभूमि
मुद्धाका सिलसिलामा कुनै काम गर्न अदालतद्वारा तोकिने कानून बमोजिमको समय नै म्याद हो ।
मुद्धाका पक्षहरुलाई सुसूचित र विस्तार हुने हकको सुनिश्चितता गर्ने माध्यम नै म्याद हो ।
म्याद फौजदारी मुद्धामा समाह्वान र देवानी मुद्धामा इतालायनामाको नामबाट जारी हुन्छ ।
म्याद तामेलीको महत्व
मुद्धाका काम कारबाही प्रक्रियालाई अगाडि बढाउन
पक्षको सुचनाको हकलाई प्रचलन गराउन
म्याद सम्बन्धि कामकारबाहीलाई व्यवस्थित गराउन
अदालतका कामकारबाहीलाई विधिसम्मत बनाउन
पक्षलाई प्रतिवादको मौका प्रदान गर्न
एकतर्फी फैसला हुने अवस्थालाई रोक्न
समाह्वान जारी गर्ने कार्यविधि
अदालतले अभियुक्त वा प्रतिवादीको नाउँमा अदालतमा उपस्थित हुन समाह्वान जारी गर्दा बाटाको म्याद बाहेक एक्काईस दिनको अवधि तोकी म्याद जारी गर्नु पर्ने
अनुसूची ४ मा उल्लिखित कसूर बाहेकको मुद्दामा अनुसूची २६ र अनुसूची ४ मा उल्लिखित कसूर सम्बन्धी मुद्दामा अनुसूची २७ बमोजिमको ढाँचामा म्याद जारी गर्नु पर्ने
समाह्वानको म्याद थामी पाउन निवेदन दिएमा र त्यस्तो व्यहोरा मनासिब देखिएमा अदालतले एकपटकको लागि बढीमा पन्ध्र दिनसम्मको समाह्वानको म्याद थामी दिने आदेश दिन सक्ने
समाव्हानमा तोकिएको म्यादभित्र उपस्थित नहुने अभियुक्त वा प्रतिवादीको हकमा पक्राउ पूर्जी जारी गर्न सकिने
काबू बाहिरको परिस्थिति परी तोकिएको म्यादभित्र उपस्थित हुन नसकेको कारण देखाई अभियुक्तले निवेदन दिएमा र अदालतले निवेदनको व्यहोरा मनासिब ठहराएमा काबू बाहिरको परिस्थिति कायम रहेको अवधि व्यतीत भएको मितिले बाटोको म्याद बाहेक बढीमा पन्ध्र दिनसम्मको म्याद थामी दिने आदेश दिन सक्ने
काबू बाहिरको परिस्थिति कायम रहेको अवधि भन्नाले देहायको अवधिलाई जनाइने :-
• किरिया वा किरिया सरहको शोकवरण गरी बस्नु परेको भए त्यस्तो ब्यक्तिको मृत्यु भएको पन्ध्र दिन पुगेको मितिले बाटोको म्याद बाहेक सात दिन
• सुत्केरी भएको भए सुत्केरी भएको मितिले बाटोको म्याद बाहेक साठी दिन
• कुनै कारणले सार्वजनिक यातायातको साधन नचलेको भए बाटो खुलेको वा सार्वजनिक यातायातको साधन चलेको मितिले बाटोको म्याद बाहेक पन्ध्र दिन
• विपद् परेको भए त्यस्तो भएको मितिले बाटोको म्याद बाहेक दश दिन
• अपहरण गरी लगेको वा शरीर बन्धक बनाएको भए त्यस्तो अपहरण वा बन्धकबाट मुक्त भएको मितिले बाटोको म्याद बाहेक पन्ध्र दिन
• कुनै दुर्घटनाको कारण अचेत वा अशक्त विरामी भएको कारण हिँडडुल गर्न नसक्ने भई उपचार गराएकोमा अनुसूची ४ बमोजिमको मुद्दाको पक्षको हकमा पन्ध्र दिन र अन्य मुद्दाको पक्षको हकमा तीन महिनाभन्दा बढी नहुने गरी अस्पतालबाट डिस्चार्ज नभएसम्मको अवधि
निवेदन साथ काबूबाहिरको परिस्थिति उत्पन्न भएको व्यहोरा पुष्टी गर्न आवश्यक पर्ने प्रमाण संलग्न गर्नु पर्ने


